Dış Cephe Sıvasında Dalgalanma ve Çatlakları Önlemenin Anahtarı: Doğru Kaba-İnce Sıva Dizilimi

Dış Cephe Sıvasında Dalgalanma ve Çatlakları Önlemenin Anahtarı: Doğru Kaba-İnce Sıva Dizilimi

Dış duvar yüzeyinde görülen bombe, yatay-dikey dalgalanma ya da saç teli çatlakların büyük kısmı, sıva altındaki duvarın nemini ve hareketini hesaba katmadan “tek seferde kalın kat” mantığıyla yapılan uygulamalardan kaynaklanır. Tuğla-bims derzleri raspa ile çentiklenip tozdan arındırılmadan, ayrıca yüzeye çimento : kireç : kum oranı 1 : 2 : 9’dan daha zayıf hazırlanan pıhtılaştırıcı “sıva püskürtüsü” (şerbet) atılmadan doğrudan kaba sıvaya geçildiğinde; hem aderans düşük kalır hem de duvar-sıva ikilisi sıcaklık değişimlerinde farklı genleşir. Bu durumda kalın atılan kaba kat hızlı su kaybeder, iç gerilimle dışa doğru itme yapar ve gün ışığında dalga gölgesi gibi belli olan yuvarlak bombe veya köşe çatlakları ortaya çıkar.

Sağlam bir dış yüzey için önce tuğla derzleri 1-2 cm oyulmalı, yüzey iyice nemlendirilip çentikli mala ile düşük mukavemetli “yağlı“ bir sıva şerbeti serpilerek astar oluşturulmalıdır; ardından çimento : kireç : kum = 1 : 1 : 6karışımlı kaba kat, en fazla 15 mm kalınlıkta iki geçişte uygulanmalı ve her geçiş arasında en az 24 saat beklenerek su püskürtme kürüne tabi tutulmalıdır. Köşe-lentolarda, pencere sövelerinde ve duvar-kiriş birleşimlerinde alkali dayanımlı cam elyaf file ilk kat henüz yaşken gömülürse, farklı oturmalardan doğan mikro çatlaklar file içinde dağıtılır ve yüzeye yansımaz. İnce (saten) sıva aşamasına geçmeden önce kaba katın en az 7 gün nemli tutulması, yüzeyden “yanlış yönde” buharlaşan suyun boşluk bırakmasını engeller; böylece zemin kat ile çatı arasında görsel seviye farkı oluşmaz.

Son kat ince sıvada, el içinde kolay yayılan kireç-zengin karışım yerine polimer katkılı çimento-esaslı saten tercih edilmeli, mala çekimi dik-kestirme yön değiştirerek yapılmalı ve şantiyede rüzgârlı-güneşli günlerde dik cepheye doğrudan uygulamadan kaçınılmalıdır. Kat-kat incelen bu sistem, ısı değişiminde esnek davranıp iç gerilimi “sönümlediği” için, taşyünü ya da EPS mantolama öncesinde bile düzgün ve pürüzsüz bir zemin hazırlar; son boya ya da dekoratif kaplama bu düzgün taban üzerinde çalıştığında ise cephe gün ışığında ayna gibi düzgün görünür, yıllar geçse de ne balonlaşma ne de saç teli çatlak gözle seçilir. Böylece iş bitiminde alınan estetik beğeni, uzun ömürlü performansla birleşir ve bakım masrafları daha projeden tasarrufa dönüşür.